blog comments powered by Disqus

‘I have a dream’

woensdag 12 maart 2014 8:00
Deze legendarische woorden van Martin Luther King horen bij een periode van verandering. Daarom zijn zij ook nu nog actueel, zowel voor onze hele maatschappij alsook voor het vastgoed.

Want in een eerdere column ‘Een baksteen is gemaakt van gebakken lucht’ legde ik al uit dat de huidige crisis in het vastgoed deels te maken heeft met het feit dat de waarde van vastgoed niet in de bakstenen zelf zit, maar in de gebruiksmogelijkheden van het vastgoed.

Mismath vraag en aanbod.

De afgelopen 30 jaar hebben wij heel hard ons best gedaan om veel te bouwen in ons land. Wij hebben zo ons best gedaan dat er geen sprake meer is van een kwantitatief tekort. Van alle types vastgoed is er voldoende voorraad in Nederland, onder andere woningen, winkels, kantoren en maatschappelijk vastgoed.
Het probleem is nu echter dat er een kwalitatief tekort is oftewel een mismatch tussen vraag en aanbod. Er is voldoende vastgoed, alleen niet in de juiste hoeveelheid op de juiste plek. Zo schreef ik mijn column ‘Voor de woningmarkt nog geen goed nieuws’ dat er sprake is van officieel erkende krimpgebieden, terwijl er in de steden in de Randstad nog steeds een toenemende vraag is naar woonruimte. Ook voor de kantorenmarkt benoemde ik eerder welke de problemen en de uitdagingen zijn.
Tot slot zorgen maatschappelijke veranderingen er bijvoorbeeld voor dat de ideeën over winkelen inmiddels zijn achterhaald met structurele leegstand in de winkelvoorraad tot gevolg.

Stuurloos of visieloos?

Als je het speelveld van het vastgoed overziet zou je haast gaan denken dat de branche stuurloos is. Of is er wellicht sprake van een gebrek aan visie waardoor er vooralsnog geen antwoorden op de leegstand en de uitdagingen in de sector komen?
Het antwoord is zowel simpel alsook genuanceerd. Zo is het simpele element dat de bestaande vastgoedvoorraad niet meer voldoet om aan de vraagstelling te voldoen naar type en locatie van het vastgoed. Het genuanceerde deel van het antwoord is dat dit niet in één zin is op de lossen. Want waar vroeger maatschappelijke veranderingen plaats vonden met een gemiddelde van een decennium, is inmiddels dit tempo veranderd naar een snelheid korter van vijf jaar; wat vandaag voldoet kan morgen al achterhaald zijn. En helaas kan vastgoed door zijn solide aard, maar ook bijbehorende wet- en regelgeving deze snelheid van veranderen niet bijhouden.

Nederland anno 2025.

‘I have a dream’ gaat dan ook niet alleen over een eindbeeld hoe de toekomst er uit moet zien, maar ook over welke route bewandeld moet worden om naar dat eindbeeld te komen. Zo zal in de toekomst het hoge tempo van maatschappelijke veranderingen niet meer verminderen. Hier is de oplossing dan ook niet te vinden voor de mismatch tussen vraag en aanbod.
Wat wel veranderd kan worden zijn onze ideeën over vastgoed en de manier waarop wij dit gebruiken. Zo zouden wij nieuwe gebouwen meer flexibel moeten construeren, zodat toekomstige aanpassingen voor andere functies eenvoudig en snel mogelijk zijn tegen acceptabele kosten. Hierbij hoort uiteraard ook dat dit gefaciliteerd wordt door soepelere en eenvoudigere wet- en regelgeving, waaronder bestemmingsplannen.

Ook zouden wij gebouwen voor een veel kortere levensduur tegen lagere kosten kunnen construeren, zodat het veel makkelijker afgeschreven en gerecycled kan worden. Een goed voorbeeld hiervan is een Japanse architect die gebouwen maakt van karton!

En sluit zelfs niet uit dat met behulp van nieuwe technieken een gebouw zelfs geprint kan worden en daarmee ook mee genomen kan worden indien het gebouw op een andere locatie benodigd is.

Beleggen in vastgoed krijgt op deze wijze weer een hele nieuwe dimensie. Misschien kunt u beter de focus voor beleggen verschuiven naar vastgoed gerelateerde branches zoals houtplantages voor karton, of recyclestations voor gebruikte gebouwen!

FrisoXpert voor uitplaatsing en herplaatsing van bedrijfsmatige huurders bij renovatie

Winkelpand

FrisoXpert beoordeelt en adviseert over VO, DO en marktpositie

Pand aan water

FrisoXpert verhuurt en beheert wijkwinkelcentra met overige voorzieningen

Winkelstraat

FrisoXpert begeleidt herontwikkeling en verhuur van kantoorruimtes

Rood bedrijfspand

FrisoXpert verhuurt en beheert winkelcentra

Winkelpand

FrisoXpert begeleidt trajecten van (her-)ontwikkeling tot en met oplevering

Real Estate

FrisoXpert bemiddelt bij aan- en verhuur van winkels

Interieur

FrisoXpert adviseert en verkoopt uw nieuwbouwplannen

appartementencomplex

FrisoXpert begeleidt trajecten van onteigening en uitplaatsing

Onteigening

FrisoXpert verhuurt en beheert 'gemengde complexen'

Appartement

FrisoXpert begeleidt herbestemming en bestemmingsplan wijzigingen

Vrijstaande woning